ZNAMY LAUREATÓW NAGRODY DWUDZIESTOLECIA ODRODZENIA NIEPODLEGŁEJ POLSKI!

W tegorocznej, wyjątkowej edycji, zwycięzców wyłoniono spośród wszystkich dotychczasowych laureatów konkursu nagrodzonych w ubiegłych edycjach (z wyjątkiem laureatów Nagrody Dziesięciolecia)

Decyzją Kapituły - przedstawioną przez x. Franciszka Kardynała Macharskiego (honorowego przewodniczącego Kapituły oraz Izabelę Dzieduszycką i Andrzeja Bulzaka (przedstawicieli laureatów Nagrody Dziesięciolecia z roku 1999) - laureatami Nagrody Dwudziestolecia Odrodzenia Niepodległej Polski - Pro Publico Bono zostali ex aequo:

• Fundacja Ośrodka KARTA

• Fundacja Pomocy Wzajemnej BARKA

• prof. Jerzy Regulski (współtwórca polskiej reformy samorządowej i założyciel Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej)

Tegoroczny werdykt Kapituły jest wynikiem poszukiwania takich podmiotów obywatelskich, w których działalności można odnaleźć trzy wymiary stanowiące - w oczach Kapituły i ekspertów - najpełniejszy wyraz pracy obywatelskiej i podstawę inicjatyw budujących trwałe podwaliny społeczeństwa obywatelskiego. Są to twórczość, samorządność i solidarność. Twórczość rozumiana jest tu jako zdolność tworzenia nowych wartości oraz kompetencje twórcze; solidarność - jako pojęcie świadczące, że społeczeństwo obywatelskie jest wspólnotą opartą na pewnym fundamencie etycznym, zaś samorządność jako odniesienie do umiejętności samoorganizowania, zwłaszcza w zakresie terytorialnym.

Wszystkie wymienione podmioty są najlepszymi przykładami realizacji działań ukierunkowanych na rzecz dobra wspólnego.

Kapituła oceniała wartość działań zwycięskich podmiotów zarówno z punktu widzenia etyki społecznej jak i ich użyteczności dla kraju, regionu, wspólnoty lokalnej.

Fundacja Pomocy Wzajemnej Barka

powstała z przekonania, że należy być solidarnym z człowiekiem, który z różnych przyczyn został wykluczony z życia społecznego czy zawodowego. Była odpowiedzią na rosnące problemy okresu transformacji ustrojowej. Jej początek to założenie w 1989 r. przez dwójkę psychologów, Barbarę i Tomasza Sadowskich, pierwszego domu Barki w opuszczonej szkole we Władysławowie koło Poznania, gdzie zamieszkali wraz z 25 "rozbitkami życiowymi".

Fundacja zajmuje się pomocą osobom niepełnosprawnym, bezdomnym, opuszczającym zakłady karne, szpitale psychiatryczne, matkom wychowującym samotnie dzieci, dzieciom i młodzieży zagrożonej, osobom uzależnionym — w ich rehabilitacji i rozwoju, w oparciu o społeczną naukę Kościoła Katolickiego.

Robi to jednak w sobie właściwy sposób: uczy swych podopiecznych samodzielności i przedsiębiorczości, tworzy, a następnie wspiera najróżniejsze formy pomocy wzajemnej.

Obecnie Barka prowadzi także m.in.program dostępnego budownictwa. We współpracy z miastem Poznań ma powstać osiedle Darzybór z mieszkaniami dla osób doświadczonych wykluczeniem społecznym, zaangażowanych w programy Sieci Barka. Wychodzi też poza Polskę: niesie pomoc emigrantom w Londynie, Kopenhadze, Dublinie i Hamburgu.

Tomasz i Barbara Sadowscy niedawno otrzymali nagrodę magazynu "Time"w konkursie ,,Herosi Europy" oraz nagrodę Word Habitat Awards przyznaną przez agendę ONZ ds. mieszkalnictwa.

Fundacja Ośrodka KARTA

ma ogromne zasługi w zachowaniu pamięci historycznej. Jest niezależną organizacją pozarządową zajmującą się dokumentowaniem i upowszechnianiem historii najnowszej Polski i Europy Środkowo-Wschodniej (szczególnie XX wieku), propagowaniem wiedzy o człowieku współczesnym oraz szerzeniem tolerancji i demokracji.

Pierwszym krokiem do stworzenia Ośrodka było pismo "Karta" wydawane w podziemiu., które nieprzerwanie wychodzi aż do dzisiaj — teraz w postaci kwartalnika historycznego. Fundacja wydaje też albumy historyczne, serie książkowe i inne publikacje, inicjuje też akcje społecznego ratowania narodowej pamięci.

KARTA zgromadziła olbrzymie zbiory archiwalne. Zgromadzona przez fundację Kolekcja "Solidarność" - Narodziny Ruchu została wpisana w 2004 roku na listę najważniejszych zbiorów archiwalnych na świecie, prowadzoną w ramach programu UNESCO "Pamięć Świata". Archiwum to ma charakter społeczny. Wszystkie zbiory pochodzą od osób prywatnych i instytucji, które zaufały fundacji.

Ośrodek KARTA prowadzi też prace badawcze, organizuje wystawy, kursy, warsztaty, seminaria i konferencje. Prezentuje swoje archiwalia i doświadczenie badawcze w aktywnym kontakcie z odbiorcami na kilku portalach internetowych, np.: "Uczyć się z historii" czy wkrótce uruchamianym, nowatorskim "XXwiek.pl". KARTA była inicjatorem utworzenia Domu Spotkań z Historią w Warszawie we wrześniu 2005. Szefem fundacji od początku jej istnienia jest Zbigniew Gluza.

Jerzy Regulski

Architekt, urbanista uznawany za niekwestionowanego twórcę pierwszej reformy samorządowej, która uruchomiła obywatelską aktywność w miastach i gminach oraz stworzyła podstawy do kolejnych zmian w tym dwudziestoleciu.

Od 1959 roku pracował w Instytucie Urbanistyki i Architektury. W latach 70. na Uniwersytecie Łódzkim stworzył Zakład Ekonomiki Rozwoju Miast. Wtedy, gdy nikt jeszcze nie myślał o samorządzie lokalnym, on zaczął nad tym pracować.

Swoje pomysły przedstawiał m.in. na spotkaniach niezależnego Konserwatorium "Doświadczenie i Przyszłość". Powstanie w 198O roku "Solidarności" stworzyło podstawy do bardziej realnego myślenia o tych koncepcjach. 12 czerwca 1981 ogłosił pierwsze założenia reformy samorządowej.

Pracownik Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN, gdzie założył Zakład Gospodarki Regionalnej. Był pełnomocnikiem rządu Tadeusza mazowieckiego ds reformy terytorialnej.

Wraz z grupą współpracowników już w 1989 roku założył Fundację Rozwoju Demokracji Lokalnej, która miała edukować samorządowców i pomagać im.

Po dwudziestu latach FRDL jma 16 ośrodków regionalnych i cztery szkoły wyższe, przeszkoliła już milion osób, ma ponad 80 klubów i forów branżowych dla pracowników samorządowych i przedstawicieli władz lokalnych. Jerzy Regulski, jako prezes fundacji nieustannie nadaje jej ton i kierunek ― z właściwą sobie energią i inżynierską precyzją. Nawet, gdy w latach 1992-1997 był stałym przedstawicielem RP przy Radzie Europy w Strasburgu.